Bu bölümde kök hücrelerin kullanım alanları anlatılmaktadır.

• Gen Tedavisi
• Hasarlı Kalbin Tamiri
• Organ Nakilleri
• Otoimmün Tedavisi
• Sinir Sisteminin Yeniden Oluşturulması
• Şeker Hastalığının Tedavisi

Hasarlı Kalbin Tamiri

Kalp krizi ve kalp yetmezliği, toplumu en çok etkileyen hastalıkların başında. ABD’de 4,8 milyon insanda kalp hastalığı var ve her yıl buna 400 bin yeni kalp hastası ekleniyor. Tıptaki tüm ilerlemelere rağmen kalp hastalıkları önde gelen ölüm nedeni olmaya devam ediyor. Kalp yetmezliğinin en önemli nedeni kalp krizi. Kalbi besleyen atardamarlarda (koroner damarlar) daralma olursa bu damarın beslediği bölgede kalp kasına yeterli oksijen gidemiyor. Bu duruma "koroner damar hastalığı" deniliyor. Eğer daralan damar aniden tıkanırsa damarın beslediği bölgelere oksijen gitmiyor ve o bölgedeki kalp kasları ölüyor, yani kalp krizi meydana geliyor. Kalp hücrelerinin öldüğü alan çok genişse kalp krizi ölümle sonuçlanabiliyor. Geri kalan hastalarda ise kas hücrelerinin hasar görmesi nedeniyle kalp, kanı yeterli güçte pompalayamıyor ve kalp yetmezliği gelişebiliyor. Her türlü tedaviye rağmen kalp yetmezliği olan hastaların yarısından fazlası 5 yıl içerisinde ölüyor.

Kalp hastalıklarını ve kalp krizini engellemek için yoğun araştırmalar yapılıyor. Araştırmacılar son yıllarda hasarlı kalp kası hücrelerinin onarımı üzerinde uğraşıyorlar. Hasarlı kalp kasının ve damarların onarımı için kan kök hücreleri kullanılabiliyor. Kan kök hücreleri gerekli sinyaller verildiğinde kalp kası veya damar hücresine dönüşebiliyor. Kültürlerde kas hücresine dönüştürülen kök hücreler, koroner damarları bağlanarak kalp krizi oluşturulan fareler üzerinde araştırılmış bulunuyor. Kalp krizi geçiren farelerin kalp damarlarına verildiğinde bu hücreler, hasarlı kas hücrelerinin olduğu bölgeye giderek yeni kas hücreleri oluşturuyorlar. Embriyodan elde edilen kök hücreler kalp kas hücreleri için tükenmez bir kaynak. Kök hücreler kas hücresi olmak üzere programlanabiliyor. Daha sonra programlanmış bu hücreler kalbe verilerek burada yeni kas hücreleri oluşturmaları bekleniyor. Bir süre sonra bu hücreler yeni kas hücreleri oluşturuyorlar, bu hücreler de hasarlı hücrelerin yerini alıyorlar.

Hasarlı kalbin onarımı için uygulanabilecek diğer bir yöntem ise, kültürlerde kök hücrelerden kalp kası üretilerek kalpteki hasarlı bölgeye nakledilmesi. Embriyonel kök hücreler kültürlerde uzun sürelerle çok fazla bölünmeye uğruyorlar. Hasarlı kalp için gereken milyonlarca kas hücresi, embriyonel kök hücreler kullanılarak üretilebiliyor ve kalp kası çok kısa sürede oluşturulabiliyor. Genetik mühendisliği sayesinde embriyodan alınan kök hücrelerin çekirdeğindeki DNA, kişinin kendi DNA’sıyla değiştirilebiliyor. Böylece yeni üretilen kalp kas hücreleri kişinin kendi genetik yapısını taşıyor. Bu hücreler nakledildiğinde vücut tarafından reddedilmiyor.